De dodelijke gevolgen van een te sterke hiërarchie

Henk Jan KamsteegBlogLeave a Comment

Een van de uitspraken over leiderschap die mij afgelopen jaar het meest is bijgebleven, kwam ik tegen in het boek van Arko van Brakel, ‘Ondernemen met Impact’. Hij haalde een onbekende bron aan door te stellen dat wie piramides bouwt, mummies krijgt. Of in andere woorden: leiderschap vraagt zeker dat je doelen stelt en kaders schept, maar zeker ook dat je je medewerkers de ruimte geeft zelf met ideeën te komen, creatief aan de slag te gaan en volop gebruik te maken van eigen gaven ene talenten. Of, zoals Daniel Pink het in zijn boek ‘Drive’ beschrijft, we worden naast purpose gemotiveerd door autonomie en meesterschap. En een leidinggevende die hiervoor geen ruimte biedt, creëert een team van medewerkers dat verlamt en verstart in een groep ja-knikkers. Met alle kwalijke – ja, zelfs dodelijke! –  gevolgen van dien.

De Amerikaan Adam Galinsky, sociaal psycholoog, onderzoeker en auteur van het boek ‘Friends and Foe’, deed onderzoek naar het aantal dodelijk ongevallen tijdens expedities op de Himalaya. Hij ontdekte dat er meer doden vielen onder klimmers die uit landen kwamen waar een sterke hiërarchie heerst. Wat zich in de praktijk afspeelt , is dat teamleden niet de vrijheid voelen de leidinggevende van de expeditie tegen te spreken wanneer hij te gevaarlijke beslissingen neemt. En dus gingen ze op pad. Tot de dood erop volgde. 

Galinsky stelt dat door een sterke hiërarchie je het gevaar loopt dat we diversiteit aan meningen verliezen. Al het leiderschap maar afschaffen dan? Onzin natuurlijk. Uit onderzoeken blijkt dat medewerkers helemaal niet van leiderschap afwillen, maar wel dat zij naar goed leiderschap verlangen.

Wij kunnen allemaal groeien tot de leidinggevende die we zelf zouden willen hebben. Door te groeien in dienend leiderschap. Of ook: een duidelijke visie ontwikkelen en uitdragen en vervolgens alles op alles zetten om je medewerkers te faciliteren de gestelde doelen te behalen. Hierin is jouw wil als leidinggevende geen wet. De tijd dat wij het als leidinggevende beter denken te weten dan al onze medewerkers bij elkaar, is nu hopelijk toch wel echt voorbij. Een leider overziet het grotere plaatje misschien beter, maar bezit daarmee nog niet de alwetendheid die de kennis van zijn of haar medewerkers overstijgt.

Voorkomen dat jouw bedrijf of organisatie een piramide vol mummies wordt?

Een paar tips om input uit de gehele organisatie te halen:

  • De aloude ideeënbus
  • Sessies (over tal van onderwerpen) waaraan leidinggevenden niet deelnemen en waarbij onafhankelijk facilitator verslag doet
  • Leidinggevenden die oprecht leren luisteren (en dus niet direct hun eigen mening geven)
  • 360 graden feedback voor alle leidinggevenden en medewerkers
  • Regelmatige gesprekken tussen leidinggevenden en medewerkers (dus geen monologen, maar dialogen)
  • Werken in projectgroepen, met afwisselende projectleiders

Andere ideeën en ervaringen? Laat ze achter onder ‘Reacties’!

Ontvang een gratis e-book over Dienend Leiderschap, krijg de laatste blogs over leiderschap en storytelling in je inbox en mis niets! Meld je hier aan… >>

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.